80 jaar vrijheid in Fryslân groots gevierd
80 Jaar Vrijheid in Fryslân is groots herdacht en gevierd. Er is in heel de provincie uitgebreid stilgestaan bij de slachtoffers van de oorlog, de inzet van de geallieerden en het Friese verzet. De 100-jarige Canadese veteraan Jim Parks, een van de laatste nog levende bevrijders van Noord- Nederland, was in de eerste week van mei samen met zijn kleinzoon Andrew als eregast aanwezig bij verschillende herdenkingen en festiviteiten. De passie van de Friezen om het verhaal van de Tweede Wereldoorlog levend te houden en er betekenis aan te blijven geven, maakte grote indruk op hen.
De veteranen en ooggetuigen sterven uit, maar hun verhalen leven voort. De lessen van toen blijven actueel. Ruim 75 jaar kenden we in Europa geen directe oorlogsdreiging en leek vrijheid vanzelfsprekend. Tot in februari 2022 Rusland Oekraïne aanviel en in oktober 2023 de oorlog in Gaza uitbrak. Sindsdien groeit ook in Nederland het besef dat vrede en vrijheid niet vanzelfsprekend
zijn. Daar moet je iets voor doen. Nederland en ook Fryslân heeft ervaren wat het is om de vrijheid te verliezen.
Het blijven vertellen van de verhalen in tal van verschijningsvormen en het belichten van de relevantie ervan voor ons leven in vrijheid vandaag de dag was ook de oproep van de Kerngroep ‘Fryslân Betinkt & Fiert’ aan de Fryske Mienskip in de voorbereiding op het lustrumjaar 2025. Met het aanjagen van het programma ’80 jaar Vrijheid’ in Fryslân heeft de Kerngroep actief ingezet op de bewustwording van de waarden van vrijheid, democratie en rechtstaat.
De betrokkenheid van een breed veld aan organisaties, zowel van binnen als buiten de WO2-sector, maakte duidelijk dat er veel belangstelling was om op deze wijze in gezamenlijkheid invulling te geven aan 80 Jaar Vrijheid in Fryslân. De Kerngroep die hier sturing aan gaf, bestond uit vertegenwoordigers van de Museumfederatie Fryslân, Stichting Erfgoed & Publiek, Kazemattenmuseum, Fries Verzetsmuseum, Pier21, Merk Fryslân, Comité Provinciale Herdenking 4 mei Prinsentuin, Bevrijdingsfestival Fryslân, LRE Foundation, Stichting Behoud Joods Cultureel Erfgoed Friesland, Stichting Friesland 1940-1945 en FB Cultuur Oranjewoud.

Foto: Bote Sape Schoorstra